تشخیص نوع پوست یکی از مهمترین قدمها در مراقبت از پوست است. بسیاری از افراد هزینه زیادی برای خرید محصولات پوستی پرداخت میکنند، اما نتیجه دلخواه را نمیگیرند. دلیل این اتفاق در بسیاری از موارد ساده است؛ آنها نوع پوست خود را به درستی نمیشناسند.
وقتی نوع پوستتان را بدانید، میتوانید محصولاتی را انتخاب کنید که دقیقاً با نیازهای پوستتان سازگار باشند. در نتیجه احتمال ایجاد جوش، خشکی، تحریک یا چربی بیش از حد کاهش پیدا میکند و روتین پوستی شما اثربخشتر خواهد شد.
اگر تا امروز از خودتان پرسیدهاید «پوستم چرب است یا خشک؟» یا «چطور نوع پوستم را تشخیص بدهم؟»، این مقاله دقیقاً برای شما نوشته شده است. در ادامه با انواع پوست، روشهای ساده تشخیص نوع پوست و اهمیت شناخت آن آشنا میشوید.
چرا تشخیص نوع پوست اهمیت دارد؟
شناخت نوع پوست فقط برای انتخاب شوینده یا کرم مرطوبکننده نیست. نوع پوست تقریباً روی تمام مراحل مراقبت از پوست تأثیر میگذارد.
اگر فردی با پوست خشک از محصول مخصوص پوست چرب استفاده کند، ممکن است خشکی، پوستهپوسته شدن و احساس کشیدگی پوست بیشتر شود. از طرف دیگر، اگر فردی با پوست چرب از کرمهای بسیار سنگین استفاده کند، احتمال ایجاد جوش و بسته شدن منافذ پوست افزایش پیدا میکند.
به همین دلیل متخصصان پوست همیشه توصیه میکنند قبل از خرید هر محصول، ابتدا نوع پوست خود را بشناسید.
مهمترین مزایای تشخیص نوع پوست
انتخاب محصولات مناسب
جلوگیری از خرید محصولات نامناسب
کاهش احتمال جوش و التهاب
جلوگیری از خشکی یا چرب شدن بیش از حد پوست
صرفهجویی در هزینههای مراقبت از پوست
افزایش تأثیر روتین پوستی
حفظ سلامت و شادابی پوست در طولانیمدت

انواع پوست را بشناسید
به طور کلی پوست انسان در پنج دسته اصلی قرار میگیرد. هر کدام از این انواع ویژگیهای مخصوص به خود را دارند و به مراقبت متفاوتی نیاز دارند.
پوست نرمال
پوست نرمال متعادلترین نوع پوست است. این نوع پوست نه بیش از حد چرب است و نه بیش از حد خشک.
افرادی که پوست نرمال دارند معمولاً منافذ کوچکی دارند، پوستشان نرم و لطیف است و کمتر دچار جوش یا حساسیت میشوند. همچنین بعد از شستوشوی صورت احساس کشیدگی یا چربی شدید ندارند.
ویژگیهای پوست نرمال:
بافت صاف و یکنواخت
منافذ کوچک
چربی متعادل
جوشهای کم
ظاهر سالم و شاداب
پوست چرب
پوست چرب سبوم بیشتری تولید میکند. سبوم نوعی چربی طبیعی است که از پوست محافظت میکند، اما تولید بیش از حد آن باعث براق شدن پوست میشود.
افراد دارای پوست چرب معمولاً چند ساعت بعد از شستن صورت، مخصوصاً در ناحیه پیشانی، بینی و چانه، برق پوست را مشاهده میکنند.
ویژگیهای پوست چرب:
براق شدن پوست در طول روز
منافذ بازتر
ایجاد جوشهای سرسیاه و سرسفید
مستعد آکنه
ماندگاری بیشتر چربی روی پوست
البته پوست چرب همیشه یک نقطه ضعف نیست. این نوع پوست معمولاً دیرتر دچار چینوچروک میشود.
پوست خشک
پوست خشک چربی طبیعی کمتری تولید میکند و به همین دلیل رطوبت خود را سریعتر از دست میدهد.
افراد دارای پوست خشک معمولاً بعد از شستن صورت احساس کشیدگی دارند. گاهی نیز پوستهپوسته شدن، زبری یا خارش را تجربه میکنند.
ویژگیهای پوست خشک:
احساس کشیدگی
پوستهپوسته شدن
زبری پوست
کدر بودن ظاهر پوست
خطوط ریز بیشتر به چشم میآیند
پوست مختلط
پوست مختلط ترکیبی از پوست چرب و خشک است. معمولاً ناحیه T صورت یعنی پیشانی، بینی و چانه چرب است، اما گونهها حالت طبیعی یا خشک دارند.
این نوع پوست یکی از رایجترین انواع پوست محسوب میشود و انتخاب محصولات مناسب برای آن کمی دشوارتر است.
ویژگیهای پوست مختلط:
چربی در ناحیه T
خشکی یا نرمال بودن گونهها
منافذ بزرگتر روی بینی
احتمال ایجاد جوش در قسمتهای چرب صورت
پوست حساس
پوست حساس ممکن است در کنار هر یک از انواع پوست دیده شود. برای مثال فردی میتواند پوست خشک و حساس یا پوست چرب و حساس داشته باشد.
این نوع پوست نسبت به محصولات آرایشی، تغییرات آبوهوا یا برخی ترکیبات واکنش بیشتری نشان میدهد.
نشانههای پوست حساس:
قرمزی
سوزش
خارش
احساس گرما
تحریک سریع پس از استفاده از برخی محصولات
آیا نوع پوست در طول زمان تغییر میکند؟
بله. نوع پوست همیشه ثابت نمیماند و عوامل مختلفی روی آن تأثیر میگذارند.
برای مثال، تغییرات هورمونی، افزایش سن، آبوهوا، استرس، رژیم غذایی و حتی مصرف برخی داروها میتوانند میزان چربی و رطوبت پوست را تغییر دهند.
به همین دلیل بهتر است هر چند وقت یکبار نوع پوست خود را دوباره بررسی کنید، بهویژه اگر احساس میکنید محصولات همیشگی دیگر مانند گذشته روی پوستتان اثر ندارند.

چگونه نوع پوست خود را در خانه تشخیص دهیم؟
برای تشخیص نوع پوست نیازی به تجهیزات خاص یا مراجعه به کلینیک ندارید. با چند روش ساده میتوانید تا حد زیادی نوع پوست خود را مشخص کنید.
در ادامه دو روش کاربردی را بررسی میکنیم.
روش اول؛ تست ۳۰ دقیقهای تشخیص نوع پوست
این روش یکی از سادهترین و دقیقترین راهها برای تشخیص نوع پوست در خانه است.
مراحل انجام تست
مرحله اول:صورت خود را با یک شوینده ملایم بشویید تا تمام آلودگیها، چربی و مواد آرایشی پاک شوند.
مرحله دوم:با یک حوله نرم، صورت را بهآرامی خشک کنید. حوله را روی پوست نکشید و فقط با ضربههای ملایم رطوبت را بگیرید.
مرحله سوم:تا ۳۰ دقیقه هیچ محصولی مانند کرم مرطوبکننده، آبرسان، ضدآفتاب یا سرم استفاده نکنید.
مرحله چهارم:بعد از ۳۰ دقیقه پوست خود را در آینه بررسی کنید.
نتیجه تست
اگر تمام صورت براق شده باشد:احتمال زیادی وجود دارد که پوست شما چرب باشد.
پوست احساس کشیدگی داشته باشد یا پوستهپوسته شود:احتمالاً پوست شما خشک است.
فقط پیشانی، بینی و چانه چرب باشند:به احتمال زیاد پوست مختلط دارید.
پوست نه براق باشد و نه احساس خشکی داشته باشید:پوست شما نرمال است.
علاوه بر موارد بالا قرمزی، خارش یا سوزش ایجاد شود:ممکن است پوست شما حساس باشد.
روش دوم؛ استفاده از دستمال کاغذی
این روش هم بسیار ساده است و فقط چند دقیقه زمان میبرد.
یک دستمال کاغذی تمیز را به قسمتهای مختلف صورت فشار دهید.
سپس میزان چربی باقیمانده روی دستمال را بررسی کنید.
نتیجه این تست
چربی زیاد روی تمام دستمال = پوست چرب
چربی فقط روی بینی و پیشانی = پوست مختلط
نبود چربی روی دستمال = پوست خشک یا نرمال
برای تشخیص دقیقتر، نتیجه این تست را با تست ۳۰ دقیقهای مقایسه کنید.
اشتباهات رایج هنگام تشخیص نوع پوست
بسیاری از افراد نوع پوست خود را اشتباه تشخیص میدهند. همین موضوع باعث میشود محصولات نامناسب بخرند و نتیجه مطلوبی نگیرند.
در ادامه چند اشتباه رایج را بررسی میکنیم.
تشخیص نوع پوست بلافاصله بعد از شستن صورت
بعد از شستوشو، تقریباً همه افراد احساس خشکی یا کشیدگی خفیفی را تجربه میکنند.
اگر همان لحظه درباره نوع پوست قضاوت کنید، احتمال خطا زیاد است.
حداقل ۳۰ دقیقه صبر کنید و سپس وضعیت پوست را بررسی کنید.
توجه نکردن به فصل سال
نوع پوست در تابستان و زمستان یکسان رفتار نمیکند.
هوای گرم معمولاً تولید چربی را افزایش میدهد، در حالی که هوای سرد و خشک میتواند باعث کمآبی و خشکی پوست شود.
به همین دلیل بهتر است روتین پوستی خود را متناسب با فصل تنظیم کنید.
اشتباه گرفتن پوست کمآب با پوست خشک
این دو اصطلاح یکسان نیستند.
پوست خشک چربی طبیعی کمی تولید میکند.
اما پوست کمآب آب کافی ندارد و حتی ممکن است چرب باشد.
برای مثال، فردی با پوست چرب هم ممکن است به دلیل کمبود آب، احساس کشیدگی داشته باشد.
شناخت این تفاوت به انتخاب محصولات مناسب کمک زیادی میکند.
استفاده از محصولات قوی قبل از انجام تست
اگر قبل از بررسی پوست از لایهبردار، تونرهای قوی یا شویندههای نامناسب استفاده کنید، نتیجه تست قابل اعتماد نخواهد بود.
بهتر است تست تشخیص نوع پوست را در شرایط عادی انجام دهید.
چه عواملی روی نوع پوست تأثیر میگذارند؟
نوع پوست فقط به ژنتیک وابسته نیست. عوامل مختلفی میتوانند ظاهر و رفتار پوست را تغییر دهند.
مهمترین عوامل عبارتاند از:
ژنتیک
افزایش سن
تغییرات هورمونی
آبوهوا
میزان رطوبت محیط
استرس
رژیم غذایی
کمبود خواب
مصرف برخی داروها
استفاده از محصولات نامناسب
اگر یکی از این عوامل تغییر کند، ممکن است پوست شما نیز نسبت به گذشته رفتار متفاوتی نشان دهد.

بعد از تشخیص نوع پوست چه کاری انجام دهیم؟
حالا که نوع پوست خود را میشناسید، وقت آن است که روتین مراقبت از پوست را بر اساس نیاز واقعی پوست تنظیم کنید.
برای مثال:
پوست چرب به شویندههای ملایم و مرطوبکنندههای سبک نیاز دارد.
افراد دارای پوست خشک به آبرسانها و کرمهای مغذی نیاز دارند. در مقابل، پوست مختلط با محصولاتی که تعادل چربی و رطوبت را حفظ میکنند، عملکرد بهتری دارد. افرادی که پوست حساسی دارند باید از محصولات بدون عطر، الکل و ترکیبات تحریککننده استفاده کنند. اگر پوست شما نرمال است، یک روتین ساده و منظم برای حفظ سلامت و شادابی آن کافی خواهد بود.
نکته مهم این است که هیچ محصولی برای همه افراد مناسب نیست. بهترین انتخاب، محصولی است که با نوع پوست و نیازهای آن هماهنگ باشد.
جمعبندی
تشخیص نوع پوست، اولین و مهمترین قدم برای داشتن یک روتین مراقبت از پوست مؤثر است. وقتی بدانید نوع پوستتان چیست انتخاب محصولات مناسب بسیار سادهتر میشود و احتمال بروز مشکلات پوستی را کاهش پیدا میکند.
خوشبختانه برای تشخیص نوع پوست نیازی به روشهای پیچیده ندارید. با چند تست ساده در خانه میتوانید نوع پوست خود را تا حد زیادی مشخص کنید و روتینی متناسب با نیازهای پوستتان بسازید.
اگر بعد از انجام تستها همچنان درباره نوع پوست خود مطمئن نیستید یا مشکلاتی مانند آکنه شدید، قرمزی مداوم یا التهاب طولانیمدت دارید، بهتر است با یک متخصص پوست مشورت کنید تا مناسبترین محصولات و روش درمانی را دریافت کنید.
در نهایت، به یاد داشته باشید که پوست شما در طول زمان تغییر میکند. بنابراین هر چند وقت یکبار وضعیت پوست خود را دوباره بررسی کنید و در صورت نیاز، روتین مراقبتی خود را بهروزرسانی کنید.
بعد از شستن صورت، حدود ۳۰ دقیقه صبر کنید و بدون استفاده از هیچ محصولی پوست خود را بررسی کنید. میزان چربی، خشکی و احساس کشیدگی میتواند به شما در تشخیص نوع پوست کمک کند.
بله. افزایش سن، تغییرات هورمونی، آبوهوا، استرس، رژیم غذایی و برخی داروها میتوانند نوع پوست یا رفتار آن را تغییر دهند.
پوست خشک چربی طبیعی کمی تولید میکند، اما پوست کمآب با کمبود آب مواجه است. حتی پوست چرب هم ممکن است کمآب باشد و به آبرسان نیاز داشته باشد.
بله. پوست چرب هم برای حفظ سلامت سد دفاعی خود به مرطوبکننده نیاز دارد. بهتر است از مرطوبکنندههای سبک، فاقد چربی و غیرکومدونزا استفاده کنید.
اگر تغییر خاصی در پوست خود احساس نمیکنید، هر شش ماه یکبار کافی است. در صورت تغییر فصل، بارداری، تغییرات هورمونی یا شروع مصرف داروهای جدید، بهتر است دوباره نوع پوست خود را بررسی کنید.